लहान पक्षाची संपूर्ण माहिती Quail Bird Information In Marathi

Quail Bird Information In Marathi नमस्कार मित्रांनो स्वागत आहे तुमचं. आज आपण हया लेख मध्ये लहान पक्षी बद्दल मराठीतून संपूर्ण माहिती (Quail Bird Information In Marathi) जाणून घेणार आहोत. तर तुम्ही हया लेखला शेवट पर्यंत वाचा. जेणेकरून तुम्हाला संपूर्ण माहिती व्यवस्थितपणे समजेल.

Quail Bird Information In Marathi

लहान पक्षाची संपूर्ण माहिती Quail Bird Information In Marathi

Quail Bird Information In Marathi ( लहान पक्षाची संपूर्ण माहिती )

Kingdom: Animalia

Phylum: Chordata

Class: Aves

Order: Galliformes

Superfamily: Phasianoidea

मित्रांनो लहान पक्षी हा अतिशय सुंदर आणि तेज असा पक्षी आहे. हया पक्षाला इंग्रजीमध्ये बटेर पक्षी असे म्हणतात. या पक्ष्याचे उड्डाण जास्त अंतराचे नसते. लहान पक्षी प्रामुख्याने आशिया, अमेरिका, आफ्रिका आणि युरोपमध्ये आढळतात.  भारत देशातही लहान पक्षी मुबलक प्रमाणात आढळतात.

लहान पक्ष्यांच्या काही प्रजाती स्थलांतरित असतात आणि हंगामानुसार एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी जातात.  काही प्रजाती त्यांचे संपूर्ण आयुष्य एकाच ठिकाणी घालवतात. जगभर लहान पक्षाच्या सुमारे 32 प्रजाती आढळतात.  लहान पक्षी हा लहान आकाराचा पक्षी आहे.  या प्रजाती रंग आणि आकारात भिन्न आहेत.  त्यांची पिसे जातीनुसार तपकिरी, पांढरी, काळा रंगाची असतात. या पक्ष्याची लांबी सुमारे 5 ते 8 इंच असते.  लहान पक्षाचे वजन 70 ग्रॅम ते 140 ग्रॅम पर्यंत असते.

लहान पक्षाचे पाय लांब आणि मजबूत असतात.  त्यांचा रंग तपकिरी असतो.  त्यांची चोच लहान व वक्र काळी असते. या पक्ष्याला पंख आहेत.  लहान पक्षी मोठ्या उंचीवर आणि अंतरापर्यंत उडू शकत नाही.  हा पक्षी जमिनीवरच फिरतो. लहान पक्षी दिवसा आणि रात्री दोन्ही वेळी सक्रिय असतात.

ते अन्नाच्या शोधात कधीही बाहेर पडतात.  तसे, ते दिवसा किंवा रात्री कधी सक्रिय होतील, ते त्यांच्या प्रजातींवर देखील अवलंबून असते. लहान पक्षी हा सर्वभक्षी पक्षी आहे.  हे झाड बिया, फळे, पाने, धान्ये, झाडांची बेरी खातात आणि कीटक देखील खातात. कीटकांपासून मुक्त होण्यासाठी हा पक्षी चिखलात किंवा धुळीत आंघोळ करतो.  त्यामुळे त्याच्या पंखांमध्ये लपलेले कीटक बाहेर पडतात.

हा पक्षी प्रामुख्याने जंगलात आढळतो.  तो शेतात, झुडपांजवळ, शेतातही आढळतो.  लहान पक्षीही जमिनीवरच्या झुडपात घरटे बनवतात. बटेर पक्षी कळपात राहतो.  काही पक्षी एकटेही राहतात.  नातेसंबंध तयार करताना जोडी बनवते.  त्यांच्या कळपात सुमारे 20 पक्षी आहेत. लहान पक्षी वीण करताना जोड्यांमध्ये राहतो.  मादी लहान पक्षी एका वेळी सरासरी 6 ते 8 अंडी घालते.

कधीकधी 1 किंवा 15 अंडी देखील घातली जातात.  अंड्याचा रंग पांढरा असतो आणि त्यावर काळे किंवा तपकिरी ठिपके असतात. लहान पक्षी वीण करताना जोड्यांमध्ये राहतो.  मादी लहान पक्षी एका वेळी सरासरी 6 ते 8 अंडी घालते.  कधीकधी 1 किंवा 15 अंडी देखील घातली जातात.

अंड्याचा रंग पांढरा असतो आणि त्यावर काळे किंवा तपकिरी ठिपके असतात. सुमारे 23 दिवस अंडी सहन केल्यानंतर मुले त्यातून बाहेर येतात.  मुले जन्मापासूनच चालण्यास सक्षम असतात.  मादी सुमारे 50 दिवस लहान मुलांची काळजी घेते.

कोल्हे, मांजर, कुत्रा, गरुड, घुबड इत्यादी शिकारी प्राणी आहेत.  काही प्राणी त्यांच्या अंड्यांची शिकार करतात तर काही प्राणी लहान पक्ष्यांच्या मांसासाठी त्यांची शिकार करतात. शिकारीला येताना पाहून लहान पक्षी पळून जाण्याचा प्रयत्न करते.  ते उंच किंवा वेगाने उडू शकत नाही परंतु तरीही ते सुटण्याचा प्रयत्न करते.

See also  कोकिळा पक्षाची संपूर्ण माहिती Cuckoo Bird Information In Marathi

हा पक्षी बहुतेक वेळा लपून बसतो. माणसे मांस आणि अंडीसाठी लावेचीही शिकार करतात.  शिकारीमुळे अनेक प्रजाती नष्ट होण्याच्या मार्गावर आहेत.  आजकाल लहान पक्षी पाळणे देखील केले जाते. हे पक्षी मोठ्या आवाजात एकमेकांशी संवाद साधतात.  हा आवाज सहज ऐकू येतो. बटेर पक्ष्याचे सरासरी आयुष्य 4 वर्षे असते.

लहान पक्षाचे वैज्ञानिक नाव

सामान्य लहान पक्ष्यांना Coturnix coturnix असे वैज्ञानिक नाव आहे, ज्याचा अर्थ लहान पक्षी किंवा प्रेमाची स्त्री शब्द आहे.  Coturnix coturnix म्हणजे जुन्या जगाच्या लहान पक्षी, ज्यांच्या पाच उपप्रजाती आहेत.

न्यू वर्ल्ड लावे कॅलिपेप्ला वंशाचे सदस्य आहेत आणि कधीकधी त्यांना क्रेस्टेड लावे म्हणून संबोधले जाते.  न्यू वर्ल्ड बटेरच्या सर्वात सामान्य प्रजातींपैकी एक म्हणजे कॅलिफोर्निया क्वेल (कॅलिपेप्ला, कॅलिफोर्निका), ज्याच्या पाच उपप्रजाती आहेत.  बॉबव्हाइट्स, ज्यांना न्यू वर्ल्ड क्वेल देखील मानले जाते, ते कोलिनस वंशाचे सदस्य आहेत, कोलिनस व्हर्जिनियास, व्हर्जिनिया बॉबव्हाइट, ज्याला सामान्यतः नॉर्दर्न बॉबव्हाइट म्हणतात, सर्वात व्यापक आहे.

न्यू वर्ल्ड लावे कॅलिपेप्ला वंशाचे सदस्य आहेत आणि कधीकधी त्यांना क्रेस्टेड लावे म्हणून संबोधले जाते.  न्यू वर्ल्ड बटेरच्या सर्वात सामान्य प्रजातींपैकी एक म्हणजे कॅलिफोर्निया क्वेल (कॅलिपेप्ला, कॅलिफोर्निका), ज्याच्या पाच उपप्रजाती आहेत.  बॉबव्हाइट्स, ज्यांना न्यू वर्ल्ड क्वेल देखील मानले जाते, ते कोलिनस वंशाचे सदस्य आहेत, कोलिनस व्हर्जिनियास, व्हर्जिनिया बॉबव्हाइट, ज्याला सामान्यतः नॉर्दर्न बॉबव्हाइट म्हणतात, सर्वात व्यापक आहे.

लहान पक्षाचे वर्तन (Quail Bird Behaviour)

हे लहान पक्षी आहेत जे सामान्यतः रॉबिनपेक्षा मोठे असतात परंतु कावळ्यांपेक्षा लहान असतात, जरी तुम्हाला प्रजातींमध्ये खूप फरक आढळेल.  काही चार इंच उंच आहेत आणि त्यांची उंची 11 किंवा 12 इंच पर्यंत असू शकते.  त्यांना लहान डोके आणि लांब आणि चौकोनी शेपटीसह लहान, रुंद पंख आहेत.

नर आणि मादी दोघांनाही पिसांची शीर्ष गाठ असते जी पुढे येते, नरांना लांब आणि मोठा पिसारा असतो, जो गडद असतो आणि त्यात अनेक पिसे असतात.  पोटाखालील पिसांचा रंग आणि मांडणी यामुळे खवले दिसते.  काही प्रजातींमध्ये वरच्या स्तनावर ठिपके असतात.  बर्‍याच लहान पक्ष्यांना सीडीटरची बिले असतात, म्हणजे ते दातेदार, लहान, कडक आणि किंचित कुजलेले असतात.

जपानी लहान पक्षी नरांच्या घशात घड्याळाची ग्रंथी असते, जी एक पांढरा फेसयुक्त द्रव स्राव करते ज्याचा उपयोग प्रजननक्षमतेचे मूल्यांकन करण्यासाठी केला जातो.

हे पक्षी कुप्रसिद्धपणे पाहणे कठीण आहे कारण त्यांना अंडरब्रशमध्ये लपणे आवडते.  तुम्ही अनेकदा त्यांना पाहण्याऐवजी त्यांचे विशिष्ट कॉल ऐकू शकाल.  नर सकाळी, संध्याकाळी आणि कधीकधी रात्री आवाज करतात.  बहुतेक भागांसाठी, ते एकटे पक्षी आहेत, एकटे किंवा फक्त एका लहान पक्ष्याबरोबर वेळ घालवणे पसंत करतात.

अपवाद म्हणजे मिलन हंगामात जेव्हा मोठे कळप, काफिले म्हणून ओळखले जातात, सुमारे 100 च्या गटात एकत्र येतात. बॉबव्हाइट 11 ते 12 पक्ष्यांच्या गोठ्यात राहतात जेणेकरुन एकमेकांचे भक्षकांपासून संरक्षण करण्यात मदत होईल.  जुन्या जगाच्या लहान पक्ष्यांच्या काही प्रजाती स्थलांतर करतात, परंतु बहुतेक नवीन जगाच्या प्रजाती त्याच सामान्य भागात राहत नाहीत आणि त्यांचा जन्म झाला होता.

See also  चिमणी पक्षाची संपूर्ण माहिती Sparrow Bird Information In Marathi

त्यांचा बराचसा वेळ ते अन्न खणण्यासाठी माती खाजवण्यात घालवतात आणि विशेषत: झुडुपाखाली किंवा पर्णसंभाराजवळील मोकळ्या जमिनीवर चारा घालायला आवडतात.  चकित झाल्यावर, ते 40 मैल प्रतितास वेगाने अचानक उड्डाण करतील.  इतर प्रजाती धोक्याचा धोका असताना गतिहीन राहणे पसंत करतात.

भक्षकांपासून संरक्षण करण्यासाठी काही प्रजातींमध्ये हाडांच्या टाचांचे स्पर्स असतात.  हे पक्षी कोठेही राहतात, त्यांना मुसळ घालण्यासाठी, विश्रांतीसाठी, घरटे बांधण्यासाठी, भक्षकांपासून सुटण्यासाठी आणि हवामानापासून संरक्षणासाठी आच्छादनाची आवश्यकता असते.

काही जंगली प्रजाती, जसे की गॅंबेलचा लहान पक्षी, दाट झुडुपे किंवा झाडांमध्ये मुसळ घालणे पसंत करतात.  त्यांना विविध प्रकारच्या वनस्पतींपासून सावली आवडते कारण दाट झाडे भक्षकांपासून आश्रय देतात.  मादी जमिनीवर घरटे बांधतात, त्यांना डहाळे, गवताचे दांडे, पाने आणि पंखांनी अस्तर करतात आणि त्यांना झुडूप, खडक किंवा इतर संरक्षित ठिकाणी लपविण्यास प्राधान्य देतात.  बर्याच लहान पक्ष्यांना त्यांच्या पिसांमधील कीटक दूर करण्यासाठी आणि स्वतःला स्वच्छ ठेवण्यासाठी धूळ स्नान करायला आवडते.

बंदिवासात, जपानी बटेर पक्षी, जे त्यांच्या मांस आणि अंडीसाठी वाढवलेले सर्वात लोकप्रिय प्रजाती आहेत, ते प्रादेशिक आहेत, बहुतेकदा घुसखोरांपासून त्यांच्या घरांचे रक्षण करतात.  गर्दीची परिस्थिती असल्यास ते कधीकधी चोच मारण्याचा किंवा नरभक्षकपणाचा अवलंब करतील.

लहान पक्षी आहार (Food Of Quail Bird)

हे पक्षी सर्वभक्षी प्राणी आहेत, परंतु ते प्रामुख्याने शाकाहारी आहार घेतात.  पिल्लांना कीटक खायला आवडतात, परंतु त्यांचा आहार हळूहळू परिपक्व झाल्यावर वनस्पतींच्या सामग्रीमध्ये बदलतो.  त्यांच्या आहारात बिया, पाने, गहू, बार्ली, फुले आणि फळे आणि अधूनमधून टोळ आणि अळी यांचा समावेश होतो.

काही प्रजाती, जसे की गॅंबेलचा लहान पक्षी, त्यांचा आहार वर्षाच्या वेळेनुसार तसेच त्यांच्या हायड्रेशनच्या गरजेनुसार सहजपणे जुळवून घेण्यास सक्षम असतात.  उपलब्ध झाल्यावर, हे लहान पक्षी कॅक्टि फळे आणि बेरी खातात.

लहान पक्षाचे प्रजनन (Quail Bird Breeding)

बंदिवासात, लहान पक्षी वाढण्यास सोपे आहेत.  जरी सामान्य पोल्ट्री रोग त्यांच्यावर परिणाम करतात, तरीही ते काही प्रमाणात प्रतिरोधक असतात.  सर्वात लोकप्रिय पाळीव प्राणी, जपानी लहान पक्षी, अंडी उबवल्यानंतर सहा आठवड्यांनी परिपक्व होते.  योग्य काळजी घेतल्यास, ते 50 ते 60 दिवसांचे झाल्यावर पुनरुत्पादन सुरू करू शकतात.

कोंबड्या त्यांच्या पहिल्या वर्षात सरासरी 200 अंडी घालू शकतात.  या पक्ष्यांचे आयुष्य दोन-अडीच वर्षे बंदिवासात असते.  एकाच पुरुषाचे तीन स्त्रियांसह गट केल्यास उच्च प्रजनन क्षमता निर्माण होते.  अंड्यातून बाहेर पडण्यासाठी सरासरी 23 दिवस लागतात.

नवीन उबवलेली लहान पक्षी पिल्ले लहान असतात आणि त्यांना पाण्यात जाण्यापासून रोखण्यासाठी त्या भागात खडे किंवा संगमरवरी भरून पाण्याच्या हौदात बुडण्यापासून संरक्षण करावे लागते.  पिल्ले एक आठवड्याची झाल्यावर, खडे काढले जाऊ शकतात.

काही प्रजाती, जसे की गॅम्बेलच्या लहान पक्षी, एकपत्नीक आहेत, परंतु इतर, कॅलिफोर्नियाच्या लहान पक्षी सारख्या, अनेक नर आणि मादी असलेल्या ब्रूड्स बनवतात.  वसंत ऋतूमध्ये वीण हंगामात, नर त्यांच्या प्रदेशांवर दावा करतात आणि मादीसाठी स्पर्धा करतात, जे गर्भधारणेनंतर 12 ते 16 अंडी घालण्यासाठी घरटे बांधतात.  नर आणि मादी दोघेही पिलांची काळजी घेतात.

See also  बुलबुल पक्षाची संपूर्ण माहिती Bulbul Bird Information In Marathi

बहुतेक प्रजातींची पिल्ले पूर्वाश्रमीची असतात, याचा अर्थ असा की ते जन्माच्या वेळी चांगले विकसित होतात आणि घरटे सोडून त्यांच्या पालकांचे अनुसरण करण्यास सक्षम असतात.  दोन आठवड्यांनंतर, ते उडू शकतात आणि तीन ते चार आठवड्यात वाजवीपणे स्वतंत्र असतात.  जंगली लहान पक्ष्यांचे सरासरी आयुष्य दोन ते तीन वर्षे असते, परंतु अनेक पाच किंवा सहा वर्षे जगू शकतात.

काही प्रजाती, जसे की नॉर्दर्न बॉबव्हाइट, पहिल्या वर्षाच्या पुढे फक्त 20 टक्के जगण्याचा दर आहे.  याव्यतिरिक्त, केवळ 32 ते 44 टक्के घरटे यशस्वीरित्या उबवतात.  या कमी जगण्याच्या दरामुळे, नॉर्दर्न बॉबव्हाइट प्रत्येक हंगामात दोन ते तीन ब्रूड वाढवण्याचा प्रयत्न करतात.  या प्रजातीसाठी, अंडी उबविणे एप्रिलच्या उत्तरार्धात सुरू होते आणि जुलैच्या सुरूवातीस चालू राहते. सर्वसाधारणपणे, सुमारे 70 ते 80 टक्के जंगली लहान पक्षी दरवर्षी मरतात.  प्रजननाच्या उच्च पातळीमुळे मृत्यू दर कमी होतो.

लहान पक्षी निवासस्थान (Quail Bird Residence)

तुम्हाला कॅलिफोर्नियातील लहान पक्षी चॅपरल, सेजब्रश, ओकच्या झाडांनी प्राबल्य असलेल्या जंगलात आणि कॅलिफोर्निया आणि वायव्येकडील पायथ्याशी जंगलांमध्ये आढळतील.  इतर आवडत्या निवासस्थानांमध्ये नैऋत्य युनायटेड स्टेट्स आणि मेक्सिकोमधील अर्ध-शुष्क आणि ब्रश स्क्रबलँडचा समावेश आहे.  ते लोकांबद्दल सहनशील आहेत आणि शहरातील उद्याने, उद्याने आणि कृषी क्षेत्रांमध्ये सामान्य असू शकतात.

लहान पक्षी लोकसंख्या (Quail bird population)

जगभरात लहान पक्ष्यांच्या सुमारे 130 प्रजाती अस्तित्त्वात आहेत, म्हणून त्यांच्या संवर्धनाची स्थिती आंतरराष्ट्रीय युनियन फॉर कन्झर्व्हेशन ऑफ नेचरद्वारे कमीत कमी चिंताजनक मानली जाते.  त्यापैकी सुमारे 70 प्रजाती पाळीव आहेत.

तथापि, 1990 च्या दशकात, कॅलिफोर्नियातील लहान पक्षी एक लुप्तप्राय प्रजाती मानली जात होती कारण त्यांची संख्या 100 च्या खाली गेली होती. त्यांची संख्या पुन्हा वाढली आहे आणि त्यांना आता नामशेष होण्याच्या धोक्यात मानले जात नाही.

निवासस्थानाचा नाश आणि अनियंत्रित शिकार मूठभर जंगली लावावर नकारात्मक परिणाम करतात.  सर्वात लक्षणीय म्हणजे दक्षिणी बॉबव्हाइट, ज्याला शहरी पसरणे आणि त्याच्या आवडत्या निवासस्थानांचा नाश झाल्यामुळे त्रास सहन करावा लागला आहे.

जरी गॅम्बेलचा लहान पक्षी हा एक लोकप्रिय खेळ पक्षी असला तरी, या प्रजातीची संख्या विस्तृत आहे, म्हणून कोणतेही महत्त्वपूर्ण संरक्षण किंवा महत्त्वपूर्ण शिकार निर्बंध नाहीत.

FAQ

लहान पक्षी काय खातो?

लहान पक्षी हा सर्वभक्षी पक्षी आहे.  हे झाड बिया, फळे, पाने, धान्ये, झाडांची बेरी खातात आणि कीटक देखील खातात

लहान पक्षाचे वजन किती असते?

लहान पक्षाचे वजन 70 ग्रॅम ते 140 ग्रॅम पर्यंत असते.

मादी लहान पक्षी किती अंडे देते?

मादी लहान पक्षी एका वेळी सरासरी 6 ते 8 अंडी घालते.

लहान पक्षाची लांबी किती असते?

या पक्ष्याची लांबी सुमारे 5 ते 8 इंच असते.

Leave a Comment